Rewolucja w opłatach drogowych: vrachtwagenheffing od 1 lipca 2026
Największą zmianą wpływającą na transport przez Holandię w 2026 roku nie są nowe zakazy ruchu ciężarówek, lecz całkowita przebudowa systemu opłat drogowych. Od 1 lipca 2026 roku w Holandii wchodzi w życie vrachtwagenheffing – system opłat kilometrycznych dla pojazdów ciężarowych, zastępujący dotychczasową eurowinietę. To największa zmiana w holenderskim systemie opłat od czasu wprowadzenia euroviniery i zmiana, która dotyczy dosłownie każdej ciężarówki przekraczającej 3,5 tony – niezależnie od kraju rejestracji.
Czym jest vrachtwagenheffing?
Vrachtwagenheffing to system opłat drogowych oparty na zasadzie „płacisz za przejechane kilometry”. W odróżnieniu od systemu eurowiniety, w którym przewoźnik płacił roczną, miesięczną lub tygodniową stałą opłatę niezależnie od faktycznej liczby kilometrów, nowy system nalicza opłaty proporcjonalnie do przejechanej trasy. System wzorowany jest na rozwiązaniach stosowanych już w Niemczech (Maut) i Belgii, gdzie tego rodzaju opłaty funkcjonują od lat.
Podstawowe zasady vrachtwagenheffing:
- Obowiązuje od 1 lipca 2026 roku dla wszystkich pojazdów kategorii N2 i N3 (powyżej 3,5 tony)
- Dotyczy zarówno pojazdów holenderskich, jak i zagranicznych wjeżdżających do Holandii
- Obejmuje niemal wszystkie autostrady oraz wybrane drogi krajowe (N-roads) i główne drogi miejskie
- Eurowinieta holenderska przestaje obowiązywać z dniem 30 czerwca 2026 roku
- Od 1 lipca 2026 eurowinieta NIE jest już potrzebna do przejazdu przez Holandię
Stawki opłat vrachtwagenheffing 2026
Wysokość opłaty zależy od trzech parametrów pojazdu: technicznej masy całkowitej, klasy emisji Euro oraz klasy emisji CO₂. Zasada ogólna jest prosta: im lżejszy i czystszy pojazd, tym niższa opłata. Pojazdy zarejestrowane przed 1 lipca 2019 roku automatycznie zostają przypisane do klasy CO₂ 1, czyli najdroższej.
| MASA POJAZDU | KLASA CO₂ / EURO | STAWKA ZA KM (2023 base) | SZACOWANA STAWKA 2026* |
| Do 12 ton | CO₂ klasa 5 (najczystsza) | 2,2 centa/km | ~2,5 centa/km |
| Do 12 ton | CO₂ klasa 1 / Euro 0 | ok. 8–10 centów/km | ~9–11 centów/km |
| ~40 ton (standardowe) | Euro 6 | 17,5 centa/km | ~19 centów/km |
| Powyżej 32 ton | Euro 0 (CO₂ klasa 1) | 42,5 centa/km | ~47 centów/km |
| Pojazd zeroemisyjny | 100% elektryczny / wodorowy (CO₂ klasa 5) | stawka minimalna | ~2,5 centa/km |
*Szacowane stawki 2026 uwzględniają przewidywaną inflację ~10,6% ponad ceny bazowe z 2023 roku, zgodnie z prognozami Europejskiej Komisji Ekonomicznej. Oficjalne stawki dla 2026 roku opublikuje RDW. Stawka średnia to ok. 16,7 centa/km w cenach 2023, co przekłada się na szacowane ~18–19 centów/km w momencie startu systemu.
Strefy czystego transportu (LEZ) w holenderskich miastach
Holandia jest jednym z liderów europejskich w zakresie miejskich stref niskoemisyjnych. Zakazy ruchu ciężarówek o charakterze emisyjnym obowiązują w Amsterdam, Rotterdam i Utrecht, gdzie wjazd starszych pojazdów jest zablokowany przez cały rok. To istotna informacja dla przewoźników realizujących dostawy do tych miast, a nie tylko tranzytem przez Holandię.
- Amsterdam: Strefa LEZ obejmuje centrum i znaczną część miasta. Minimalna norma emisji dla ciężarówek i furgonek to Euro 4. Pojazdy starsze są wykluczone z wjazdu. Amsterdam rozszerza strefę i zaostrza normy kolejnymi etapami, z celem osiągnięcia pełnej zeroemisyjności dostaw miejskich do 2030 roku.
- Rotterdam: Strefa LEZ z wymogiem minimum Euro 4. Dodatkowo ulica 's-Gravendijkwal jest zamknięta dla całego ruchu towarowego – obowiązuje tam zakaz ruchu ciężarówek bezwzględny. Wyjątki to pojazdy służb ratunkowych oraz ciężarówki elektryczne.
- Utrecht: Strefa LEZ z wymogami emisyjnymi podobnymi do Amsterdamu. Utrecht jest jednym z miast planujących szybkie przejście na zeroemisyjne dostawy miejskie.
Tunel IJ w Amsterdamie jest klasyfikowany jako tunel kategorii D zgodnie z przepisami ADR. Oznacza to, że zabroniony jest przejazd pojazdów przewożących materiały niebezpieczne mogące powodować duże wybuchy lub duże uwolnienie substancji toksycznych. Tunel IJ ma również ograniczenie wysokości do 4 metrów.