Szkody i reklamacje
Policz terminy zastrzeżeń i reklamacji w przewozie CMR
Szkodę widoczną zgłasza się najpóźniej przy dostawie, niewidoczną na piśmie w 7 dni bez niedziel i świąt, a opóźnienie na piśmie w 21 dni od oddania towaru do dyspozycji odbiorcy (art. 30 CMR). Roszczenia przedawniają się po roku, przy winie umyślnej po 3 latach (art. 32). Kalkulator podaje daty z polskim kalendarzem świąt.
Jak liczymy terminy z art. 30 CMR
Zastrzeżenia (art. 30) i przedawnienie (art. 32) to dwa różne terminy. Zastrzeżenia mają ogólnie wskazywać rodzaj ubytku lub uszkodzenia. Przy szkodzie widocznej składa się je najpóźniej przy dostawie, a przy niewidocznej z zewnątrz na piśmie w ciągu 7 dni od dostawy, z wyłączeniem niedziel i świąt. Dnia dostawy nie wlicza się (art. 30 ust. 4). Kalkulator liczy więc kolejne dni po dostawie, pomija niedziele i dni wolne z art. 1 ustawy o dniach wolnych od pracy, a soboty liczy. Siódmy policzony dzień to ostatni dzień terminu.
Przy opóźnieniu odszkodowanie nie przysługuje bez pisemnego zastrzeżenia wysłanego przewoźnikowi w ciągu 21 dni od chwili oddania towaru do dyspozycji odbiorcy (art. 30 ust. 3). To dni kalendarzowe, również bez dnia, w którym towar oddano do dyspozycji.
Jeżeli odbiorca przyjmie towar bez zastrzeżeń, jest to domniemanie (do czasu udowodnienia czegoś innego), że otrzymał go w stanie opisanym w liście przewozowym (art. 30 ust. 1). Po wspólnym sprawdzeniu stanu towaru przez odbiorcę i przewoźnika dowód przeciwny jest dopuszczalny tylko co do szkód niewidocznych, zgłoszonych na piśmie w ciągu 7 dni bez niedziel i świąt (art. 30 ust. 2).
Przedawnienie z art. 32 CMR
Roszczenia z przewozu przedawniają się po roku, a przy winie umyślnej lub winie, którą prawo sądu uznaje za równoznaczną, po 3 latach. Przy częściowej utracie, uszkodzeniu i opóźnieniu termin biegnie od dnia dostawy. Przy całkowitej utracie biegnie od 30. dnia po upływie uzgodnionego terminu dostawy, a gdy terminu nie uzgodniono, od 60. dnia od przyjęcia towaru przez przewoźnika. Dnia, od którego biegnie przedawnienie, nie wlicza się. Pisemna reklamacja zawiesza bieg do dnia, w którym przewoźnik na piśmie ją odrzuci i zwróci dokumenty, a kolejne reklamacje w tej samej sprawie biegu nie zawieszają (art. 32 ust. 2). Kalkulator liczy datę bez zawieszenia, rok do dnia o tej samej dacie.
Przykłady
- Szkoda niewidoczna, dostawa w poniedziałek 12.10.2026: liczymy od wtorku 13.10, niedziela 18.10 odpada, siódmy dzień to wtorek 20.10.2026. Przedawnienie: 12.10.2027, przy winie umyślnej 12.10.2029.
- Szkoda niewidoczna, dostawa we wtorek 22.12.2026: odpadają 24, 25, 26 i 27 grudnia oraz 1 i 3 stycznia, więc termin mija w poniedziałek 04.01.2027.
- Opóźnienie, towar oddany do dyspozycji 22.12.2026: 21 dni mija we wtorek 12.01.2027.
Czego przepis nie rozstrzyga
Konwencja CMR nie wskazuje, święta którego państwa pomija się przy liczeniu 7 dni, i nie mówi, co dzieje się, gdy koniec terminu przypada w sobotę lub dzień wolny od pracy. Kalkulator stosuje polski kalendarz dni wolnych. Art. 115 Kodeksu cywilnego przesuwa koniec terminu z soboty lub dnia wolnego na następny dzień, który nie jest wolny ani sobotą, ale Konwencja do niego nie odsyła. Gdy ma to znaczenie, kalkulator pokazuje obie daty.
Przewóz krajowy: Prawo przewozowe
W przewozie krajowym przyjęcie przesyłki bez zastrzeżeń powoduje wygaśnięcie roszczeń z tytułu ubytku lub uszkodzenia, z wyjątkami z art. 76 (m.in. protokół szkody sporządzony przed przyjęciem, wina umyślna lub rażące niedbalstwo przewoźnika, szkoda niewidoczna zgłoszona w 7 dni). Przy szkodzie niewidocznej z zewnątrz uprawniony żąda ustalenia stanu przesyłki niezwłocznie po ujawnieniu szkody, najpóźniej w ciągu 7 dni od dnia odbioru (art. 74 ust. 3). Do sądu można iść po bezskutecznej reklamacji, czyli gdy przewoźnik nie zapłacił w ciągu 3 miesięcy od jej doręczenia (art. 75). Roszczenia przedawniają się po roku, a roszczenia ze zwłoki bez ubytku lub uszkodzenia po 2 miesiącach od dnia wydania przesyłki (art. 77).
| Sytuacja | CMR (przewóz międzynarodowy) | Prawo przewozowe (krajowy) |
|---|---|---|
| Szkoda widoczna | zastrzeżenia najpóźniej przy dostawie (art. 30 ust. 1) | protokół przed przyjęciem przesyłki (art. 74 ust. 1, art. 76) |
| Szkoda niewidoczna | pisemnie, 7 dni bez niedziel i świąt (art. 30 ust. 1) | żądanie ustalenia stanu, najpóźniej 7 dni od odbioru (art. 74 ust. 3) |
| Opóźnienie | pisemnie, 21 dni od oddania do dyspozycji (art. 30 ust. 3) | przedawnienie 2 miesiące od wydania (art. 77 ust. 2) |
| Odpowiedź na reklamację | brak terminu w Konwencji; reklamacja zawiesza przedawnienie (art. 32 ust. 2) | 3 miesiące od doręczenia, potem droga sądowa (art. 75) |
| Przedawnienie | 1 rok, 3 lata przy winie umyślnej (art. 32 ust. 1) | 1 rok (art. 77 ust. 1) |
Pytania i odpowiedzi
Czy soboty liczą się do 7 dni na zgłoszenie szkody niewidocznej w CMR?
Tak. Art. 30 ust. 1 CMR wyłącza z liczenia tylko niedziele i święta, więc sobota jest liczona.
Od kiedy liczyć 21 dni przy opóźnieniu?
Od chwili oddania towaru do dyspozycji odbiorcy, bez tego dnia (art. 30 ust. 3 i 4). Zastrzeżenie musi być pisemne.
Czy spóźnione zastrzeżenie oznacza utratę roszczenia?
Konwencja wiąże z odbiorem bez zastrzeżeń domniemanie, że towar był w stanie opisanym w liście przewozowym (art. 30 ust. 1). Wyjątkiem jest opóźnienie: bez zastrzeżenia w 21 dni odszkodowanie nie przysługuje (art. 30 ust. 3).
Ile przewoźnik ma czasu na odpowiedź na reklamację?
Konwencja CMR nie podaje terminu. W przewozie krajowym reklamacja jest bezskuteczna, jeżeli przewoźnik nie zapłacił w ciągu 3 miesięcy od jej doręczenia (art. 75 ust. 2 Prawa przewozowego).
Powiązane materiały
- Poradnik Co zrobić, gdy towar dotarł uszkodzony albo niekompletny
- Narzędzie Sprawdź limit odpowiedzialności przewoźnika według CMR
- Poradnik Za co odpowiada przewoźnik i jak ubezpieczyć towar w transporcie
- Poradnik Jakie dokumenty przygotować do transportu międzynarodowego
- Czytaj też CMR: list przewozowy krok po kroku i e-CMR
Źródła
- Konwencja CMR, tekst angielski (Carriage of Goods by Road Act 1965, Schedule), art. 30 i 32 (stan: 11.10.2026)
- Konwencja CMR, Dz.U. 1962 nr 49 poz. 238 (akt obowiązujący) (stan: 11.10.2026)
- Prawo przewozowe, t.j. Dz.U. 2024 poz. 1262, art. 74-77 (stan: 11.10.2026)
- Ustawa o dniach wolnych od pracy, t.j. Dz.U. 2025 poz. 296, art. 1 (stan: 11.10.2026)
- Kodeks cywilny, t.j. Dz.U. 2026 poz. 795, art. 111, 112 i 115 (stan: 11.10.2026)
