Czas pracy kierowcy ciężarówki liczy się według dwóch zestawów przepisów. Rozporządzenie (WE) 561/2006 ogranicza czas jazdy: 9 godzin dziennie, 56 godzin w tygodniu, 90 godzin w dwa tygodnie i 45 minut pauzy po 4,5 godzinie za kierownicą. Ustawa o czasie pracy kierowców liczy cały czas pracy, czyli jazdę razem z załadunkiem i formalnościami: 8 godzin na dobę, przeciętnie 40 godzin w tygodniu i nie więcej niż 60 godzin w jednym tygodniu.
Niżej znajdziesz tabelę limitów i przykładowy tydzień na trasie Polska - Włochy. Stan prawny: październik 2026.
Czas jazdy a czas pracy kierowcy, czyli dwa różne liczniki
Czas jazdy to tylko prowadzenie pojazdu, zapisane przez tachograf. Czas pracy kierowcy jest szerszy. Według art. 6 ustawy o czasie pracy kierowców obejmuje prowadzenie pojazdu, załadunek i rozładunek, nadzór nad nimi, czynności spedycyjne, codzienną obsługę pojazdu, formalności administracyjne i utrzymanie auta w czystości. Do czasu pracy wlicza się także oczekiwanie na załadunek, jeśli kierowca nie znał wcześniej jego długości.
W praktyce kontrola sprawdza oba liczniki. Kierowca może zmieścić się w 9 godzinach jazdy, a mimo to przekroczyć dopuszczalny czas pracy, bo przez trzy godziny czekał na rampie i sam rozładowywał towar. Dlatego trasę planuje się z myślą o obu limitach jednocześnie. Kierowców C+E z kartą kierowcy, którzy szukają stałych tras, zapraszamy do zakładki praca w Antrans BiS.
Normy czasu jazdy dotyczą pojazdów objętych rozporządzeniem 561/2006, czyli przede wszystkim ciężarówek powyżej 3,5 t. Kiedy pojazd musi mieć tachograf, opisaliśmy osobno we wpisie kiedy tachograf jest obowiązkowy.
Normy czasu jazdy i odpoczynku w tabeli
| Norma | Limit | Podstawa |
|---|---|---|
| Dzienny czas jazdy | 9 h, 2 razy w tygodniu do 10 h | art. 6 ust. 1 rozp. 561/2006 |
| Tygodniowy czas jazdy | 56 h | art. 6 ust. 2 |
| Czas jazdy w dwóch kolejnych tygodniach | 90 h | art. 6 ust. 3 |
| Przerwa (pauza) | 45 min po 4,5 h jazdy, można podzielić na 15 + 30 min | art. 7 |
| Odpoczynek dobowy regularny | 11 h albo dzielony 3 h + 9 h | art. 4 lit. g |
| Odpoczynek dobowy skrócony | min. 9 h, maks. 3 razy między odpoczynkami tygodniowymi | art. 8 ust. 4 |
| Odpoczynek tygodniowy regularny | 45 h | art. 4 lit. h |
| Odpoczynek tygodniowy skrócony | min. 24 h, z rekompensatą | art. 8 ust. 6 i 6b |
| Początek odpoczynku tygodniowego | najpóźniej po 6 okresach 24 h | art. 8 ust. 6 |
| Czas pracy (pracownik) | 8 h na dobę, przeciętnie 40 h w tygodniu | art. 11 ustawy |
| Tygodniowy czas pracy | przeciętnie 48 h, maks. 60 h | art. 12 ustawy |
| Praca w porze nocnej | maks. 10 h czasu pracy między odpoczynkami | art. 21 ustawy |
Tydzień w rozumieniu przepisów to okres od poniedziałku od 00:00 do niedzieli do 24:00, a nie dowolne siedem dni.
Pauza kierowcy: 45 minut po 4,5 godziny jazdy
Po 4,5 godzinie jazdy kierowcy przysługuje nieprzerwana przerwa trwająca co najmniej 45 minut, chyba że zaczyna wtedy odpoczynek. Przerwę można podzielić na dwie części: najpierw co najmniej 15 minut, potem co najmniej 30 minut. Kolejność ma znaczenie. Układ 30 + 15 nie spełnia wymogu art. 7, a druga część musi się zakończyć, zanim łączny czas jazdy przekroczy 4,5 godziny.
Przerwa to czas wyłącznie na wypoczynek. Tankowanie, mocowanie ładunku czy dokumenty na rampie to inna praca, a nie pauza. W załodze podwójnej kierowca może odebrać 45 minut przerwy w jadącym pojeździe, o ile nie pomaga koledze w prowadzeniu.
Ustawa krajowa dokłada swoją przerwę liczoną od czasu pracy. Po 6 godzinach pracy kierowcy przysługuje przerwa co najmniej 30 minut, a przy pracy dłuższej niż 9 godzin co najmniej 45 minut (art. 13). Dodatkowo, jeśli dobowy wymiar czasu pracy wynosi co najmniej 6 godzin, pracodawca wprowadza 15-minutową przerwę wliczaną do czasu pracy.
Odpoczynek dobowy: 11, 9 albo 3 + 9 godzin
W każdym okresie 24 godzin od końca poprzedniego odpoczynku kierowca musi wykorzystać kolejny odpoczynek dobowy. Regularny trwa co najmniej 11 godzin bez przerwy. Można go podzielić na dwie części: pierwszą co najmniej 3 godziny i drugą co najmniej 9 godzin, razem 12 godzin. Skrócony odpoczynek dobowy trwa od 9 do 11 godzin i wolno z niego skorzystać najwyżej trzy razy między dwoma odpoczynkami tygodniowymi.
W załodze kilkuosobowej zasada jest inna: kierowca musi mieć co najmniej 9 godzin odpoczynku w ciągu 30 godzin od końca poprzedniego odpoczynku.
Odpoczynek tygodniowy kierowcy: 45 godzin, 24 godziny i rekompensata
Odpoczynek tygodniowy kierowcy zaczyna się najpóźniej po sześciu okresach 24-godzinnych od końca poprzedniego. Regularny trwa co najmniej 45 godzin, skrócony co najmniej 24 godziny. W ciągu każdych dwóch kolejnych tygodni kierowca musi mieć dwa regularne odpoczynki albo jeden regularny i jeden skrócony.
Każde skrócenie trzeba odebrać w całości, jednorazowo, przed końcem trzeciego tygodnia po tygodniu, w którym nastąpiło skrócenie. Rekompensatę dołącza się do innego odpoczynku trwającego co najmniej 9 godzin. Przykład: odpoczynek skrócony do 24 godzin oznacza 21 godzin do oddania.
Od 2020 roku kierowca w międzynarodowym przewozie rzeczy może wykorzystać dwa skrócone odpoczynki tygodniowe z rzędu, jeśli zaczyna je poza państwem siedziby pracodawcy i poza krajem swojego zamieszkania. Warunek: w ciągu czterech kolejnych tygodni ma co najmniej cztery odpoczynki tygodniowe, w tym dwa regularne. Przed kolejnym odpoczynkiem tygodniowym musi wtedy odebrać rekompensatę za oba skrócenia.
Regularnego odpoczynku tygodniowego i każdego odpoczynku dłuższego niż 45 godzin, odbieranego jako rekompensata, nie wolno spędzać w kabinie. Potrzebne jest zakwaterowanie z zapleczem noclegowym i sanitarnym, a koszt pokrywa pracodawca (art. 8 ust. 8). Przewoźnik musi też tak zaplanować pracę, żeby kierowca mógł wrócić do bazy pracodawcy w Polsce albo do domu co najmniej raz na 4 kolejne tygodnie. Po dwóch skróconych odpoczynkach z rzędu powrót ma nastąpić przed odebraniem rekompensaty, czyli w praktyce po 3 tygodniach. Firma dokumentuje, jak spełnia ten obowiązek.
Wyjątki: art. 12, załoga podwójna i prom
Artykuł 12 pozwala odstąpić od norm, gdy wymaga tego bezpieczeństwo ludzi, pojazdu lub ładunku, ale tylko w zakresie potrzebnym do dojechania na odpowiedni parking. W wyjątkowych okolicznościach kierowca może też przekroczyć dzienny i tygodniowy czas jazdy o godzinę, żeby dojechać do bazy lub domu na odpoczynek tygodniowy, albo o dwie godziny, jeśli tuż przedtem zrobi 30 minut przerwy i jedzie na odpoczynek regularny. Powód odnotowuje się odręcznie na wydruku z tachografu, a wydłużenie trzeba zrekompensować odpoczynkiem przed końcem trzeciego tygodnia.
Przy przeprawie promem lub pociągiem regularny odpoczynek dobowy albo skrócony tygodniowy można przerwać najwyżej dwa razy, łącznie na nie dłużej niż godzinę, jeśli kierowca ma kabinę sypialną lub kuszetkę. Regularny odpoczynek tygodniowy na promie jest dozwolony tylko przy podróży zaplanowanej na co najmniej 8 godzin i z kabiną sypialną.
Czas pracy kierowcy według ustawy
Ustawa o czasie pracy kierowców (tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 477) wdraża dyrektywę 2002/15/WE. Dla kierowcy zatrudnionego na umowę o pracę podstawą jest 8 godzin na dobę i przeciętnie 40 godzin w pięciodniowym tygodniu pracy, w okresie rozliczeniowym do 4 miesięcy. W systemie równoważnym dobowy wymiar można wydłużyć do 12 godzin. Tygodniowy czas pracy z nadgodzinami nie może przekraczać przeciętnie 48 godzin, a w pojedynczym tygodniu 60 godzin.
Trzy pojęcia budzą najwięcej pytań. Dyżur to gotowość do pracy poza normalnymi godzinami. Nie wlicza się do czasu pracy, jeśli kierowca nie pracował, a w załodze podwójnej czas poza kierownicą jest dyżurem. Okresy pozostawania do dyspozycji to między innymi przeprawa promem i czekanie na granicy. Praca w porze nocnej, czyli w czterogodzinnym okresie między 00:00 a 07:00, ogranicza czas pracy do 10 godzin między odpoczynkami.
Limit 48 i 60 godzin oraz zasady przerw dotyczą też przedsiębiorców, którzy sami jeżdżą jako kierowcy (rozdział 3a ustawy).
Przykład tygodnia kierowcy na trasie Polska - Włochy
Załóżmy pełne auto z Małopolski do północnych Włoch i ładunek powrotny. Godziny są przykładowe, pokazują sposób liczenia.
| Dzień | Jazda | Inna praca | Odpoczynek po pracy |
|---|---|---|---|
| Poniedziałek | 9 h (4,5 + 45 min pauzy + 4,5) | 1 h załadunek | 11 h |
| Wtorek | 10 h, pierwsze wydłużenie | 0,5 h | 9 h, skrócony |
| Środa | 8 h | 2 h rozładunek i załadunek we Włoszech | 11 h |
| Czwartek | 10 h, drugie wydłużenie | 0,5 h | 11 h |
| Piątek | 6 h | 1 h rozładunek w Polsce | 45 h regularnego odpoczynku tygodniowego w domu |
Łącznie: 43 godziny jazdy, czyli w kolejnym tygodniu kierowca może jechać najwyżej 47 godzin (limit 90 godzin na dwa tygodnie). Czas pracy wyniósł około 48 godzin, więc tydzień mieści się w średniej. Dni po 10 i więcej godzin pracy są możliwe w systemie równoważnym, który dopuszcza do 12 godzin na dobę. Gdyby dwa rozładunki przeciągnęły się o kilka godzin, wyszłoby ponad 48 godzin. To wciąż dozwolone do 60 godzin, ale nadwyżkę trzeba wyrównać w okresie rozliczeniowym.
Trzeba też uwzględnić zakazy ruchu ciężarówek we Włoszech i w Austrii, zebrane na stronie zakazy ruchu ciężarówek w Europie w 2026, a samą trasę opisujemy w zakładce transport Polska - Włochy.
Co zmieniło się w latach 2024 - 2026
Od 31 grudnia 2024 roku kierowca musi mieć przy sobie zapisy z bieżącego dnia i poprzednich 56 dni, a nie 28 jak wcześniej. Do 31 grudnia 2024 roku pojazdy w przewozach międzynarodowych w UE z tachografami analogowymi i cyfrowymi pierwszej generacji, a do 18 sierpnia 2025 roku pojazdy z inteligentnymi tachografami pierwszej wersji, musiały dostać tachograf inteligentny drugiej wersji (G2V2).
Od 1 lipca 2026 roku normy czasu jazdy obejmują pojazdy powyżej 2,5 t w międzynarodowym przewozie rzeczy i kabotażu. Szczegóły dla firm z busami opisaliśmy we wpisie tachografy w busach od 2026.
Zmienił się też stan prawny jednej z zasad pakietu mobilności. 4 października 2024 roku Trybunał Sprawiedliwości UE stwierdził nieważność obowiązku powrotu ciężarówki do bazy co 8 tygodni. Obowiązek umożliwienia powrotu kierowcy co 4 tygodnie i zakaz regularnego odpoczynku tygodniowego w kabinie Trybunał utrzymał. Więcej o pakiecie piszemy we wpisie kabotaż i pakiet mobilności.
Kary za naruszenie norm
W Polsce za naruszenia odpowiada osobno przewoźnik i kierowca. Przewoźnik płaci karę administracyjną od 50 do 12 000 zł za naruszenie, przy czym suma kar z jednej kontroli drogowej nie może przekroczyć 12 000 zł (art. 92a ustawy o transporcie drogowym). Przykłady z załącznika nr 3: przekroczenie 9 godzin jazdy o godzinę do dwóch, gdy kierowca wykorzystał już oba wydłużenia, to 150 zł. Skrócenie regularnego odpoczynku dobowego o ponad 2,5 godziny kosztuje 350 zł za każdą rozpoczętą godzinę ponad ten próg. Kierowca dostaje grzywnę do 2000 zł, na przykład 50 zł za regularny odpoczynek tygodniowy w kabinie.
Za granicą karę nakłada kraj kontroli według własnego taryfikatora, także za naruszenia z poprzednich 56 dni zapisanych w tachografie.
Najczęstsze pytania
Ile godzin dziennie może jechać kierowca ciężarówki?
Dzienny czas jazdy wynosi maksymalnie 9 godzin. Dwa razy w tygodniu można go wydłużyć do 10 godzin. Niezależnie od tego obowiązuje limit 56 godzin w tygodniu i 90 godzin w dwóch kolejnych tygodniach.
Jak podzielić pauzę kierowcy 45 minut?
Pauzę można podzielić na dwie części: najpierw co najmniej 15 minut, potem co najmniej 30 minut. Obie muszą się zmieścić w okresie 4,5 godziny jazdy albo zakończyć się zaraz po nim. Odwrotna kolejność, 30 i 15 minut, nie spełnia wymogu.
Ile trwa odpoczynek tygodniowy kierowcy?
Regularny odpoczynek tygodniowy trwa co najmniej 45 godzin, a skrócony co najmniej 24 godziny. W ciągu dwóch kolejnych tygodni kierowca musi mieć co najmniej jeden regularny odpoczynek. Każde skrócenie odbiera się jednorazowo przed końcem trzeciego tygodnia.
Czy kierowca może spędzić odpoczynek tygodniowy w kabinie?
Skrócony odpoczynek tygodniowy tak. Regularnego odpoczynku tygodniowego ani rekompensaty dłuższej niż 45 godzin nie wolno spędzać w kabinie. Nocleg poza pojazdem w odpowiednim miejscu opłaca pracodawca.
Czy załadunek wlicza się do czasu pracy kierowcy?
Tak. Załadunek, rozładunek i nadzór nad nimi są czasem pracy kierowcy według ustawy o czasie pracy kierowców. W tachografie zapisuje się je jako inną pracę, a nie jako przerwę.
Co ile tygodni kierowca musi wracać do domu?
Przewoźnik musi tak zorganizować pracę, żeby kierowca mógł wrócić do bazy pracodawcy albo do domu w każdym okresie 4 kolejnych tygodni. Po dwóch skróconych odpoczynkach tygodniowych z rzędu powrót następuje wcześniej, przed odebraniem rekompensaty. Kierowca może jednak sam wybrać, gdzie spędzi ten odpoczynek.
Źródła
- Rozporządzenie (WE) nr 561/2006, tekst skonsolidowany z 31.12.2024, EUR-Lex
- Rozporządzenie (UE) 2020/1054 zmieniające rozporządzenie 561/2006 i 165/2014, EUR-Lex
- Dyrektywa 2002/15/WE w sprawie czasu pracy osób wykonujących czynności w trasie, EUR-Lex
- Ustawa o czasie pracy kierowców, tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 477, ISAP
- Ustawa o transporcie drogowym, tekst jednolity Dz.U. 2025 poz. 1490 (kary, załączniki nr 1 i 3), ISAP
- Rozporządzenie (UE) nr 165/2014 w sprawie tachografów, tekst skonsolidowany, EUR-Lex
- GITD: odpoczynek tygodniowy po pakiecie mobilności
- GITD: obowiązek wymiany dotychczas użytkowanych tachografów
- TSUE, komunikat prasowy nr 173/24 z 4.10.2024 (pakiet mobilności)
Jeździsz na C+E i szukasz pracy, w której trasę układa ktoś, kto zna te przepisy? Zajrzyj do zakładki praca. Prowadzisz firmę przewozową? W strefie przewoźnika opisujemy stałe zlecenia przez cały rok i spedytorów dostępnych 24/7 po polsku, angielsku, niemiecku i włosku, z którymi uzgodnisz kurs pod normy jazdy i odpoczynku.
Dyrektor Generalny | Antrans BiS, OlkuszSebastian Szklarczyk od ponad 15 lat kieruje rozwojem Antrans BiS - firmy transportowej realizującej przewozy w całej Europie. Zaczynał jako Kierownik Działu Spedycji, gdzie zdobywał praktyczne doświadczenie w organizacji przewozów międzynarodowych i zarządzaniu flotą pojazdów na trasach europejskich.
Jako Dyrektor Generalny odpowiada za strategiczne zarządzanie firmą realizującą rocznie ponad 21 000 transportów na kluczowych kierunkach: Polska-Włochy, Polska-Niemcy, Polska-Austria, Hiszpania, Benelux i Skandynawia. Pod jego kierownictwem Antrans BiS rozwinął flotę do 220 pojazdów (własnych i partnerskich) oraz osiągnął terminowość dostaw na poziomie 98%.
Specjalizacja: transport międzynarodowy FTL w całej Europie, logistyka automotive i FMCG, optymalizacja tras europejskich, przepisy drogowe i zakazy ruchu w UE, dokumentacja przewozowa (CMR, VAT-UE, INTRASTAT).
Na blogu Antrans BiS dzieli się praktyczną wiedzą z zakresu spedycji międzynarodowej, przepisów transportowych oraz biznesowych aspektów prowadzenia firmy TSL w różnych krajach europejskich.
Kontakt:
sebastian.szklarczyk@antransbis.pl
